Trong những năm tháng chiến tranh máu lửa của dân tộc thì những sáng tác về hình tượng người lính là một đề tài quen thuộc. Bài thơ "Đồng chí" của nhà thơ Chính Hữu cũng mang được bao nhiêu vẻ giản dị, mộc mạc đậm chất lính trong kháng chiến chống Pháp. Đây là một tác phẩm tiêu biểu, quan trọng trong chương trình Ngữ văn 9 cho nên các em học sinh phải vô cùng lưu tâm và soạn bài cẩn thận, đầy đủ. Giải văn cũng đã tái hiện, bổ sung kiến thức cho bài học quan trọng này, giúp các em nắm vững được nội dung trong chương trình học thông qua việc soạn bài.

Soạn bài: Đồng chí – Chính Hữu

Bài làm

Bố cục của bài thơ Đồng Chí được chia ra như sau:

– Phần 1 (Trong sáu câu thơ đầu): Miêu tả được hoàn cảnh xuất thân của những người lính và cơ sở hình thành tình đồng chí đồng đội vô cùng sâu sắc.

– Phần 2 (Chính là mười một câu thơ tiếp theo): Tác giả cũng đã miêu tả được vẻ đẹp của những người lính, vẻ đẹp của tình đồng chí keo sơn và cũng gắn bó với nhau.

– Phần 3 (Phần còn lại): Miêu tả được hình ảnh những người lính đứng cạnh nhau sẵn sàng chiến đấu, sự hi sinh

Hướng dẫn soạn bài

Câu 1:Dòng thứ bảy của bài thơ có gì đặc biệt? Mạch cảm xúc và suy nghĩ trong bài thơ được triển khai như thế nào trước và sau dòng thơ đó?

Chính ngay ở dòng thứ bảy của bài thơ “Đồng chí” cũng sẽ có cấu tạo rất đặc biệt. Người đọc cũng cảm nhận thấy được dòng thơ chỉ có một từ và hai tiếng và dấu chấm cảm đó chính là từ “Đồng chí!”. Đây cũng chính là một kiểu câu đặc biệt này tạo một nốt nhấn, nó cũng vang lên được như một phát hiện như một lời khẳng định. Câu thơ như một cái bắt tay vô cùng thân thiết chính giữa những con người đồng chí, đồng đội khác nhau. Ngay chính ở đoạn trước là cơ sở, nguồn gốc của tình đồng chí thì ở đoạn sau là những biểu hiện cụ thể, cảm động của tình đồng chí trong gian khổ.

Xem thêm:  Soạn văn Bài 47: Tổng kết phần văn học

Câu 2:Sáu dòng đầu bài thơ đã nói về cơ sở hình thành tình đồng chí của những người lính cách mạng. Cơ sỏ ấy là gì?

Người đọc cũng cảm nhận thấy được chính sáu câu thơ đầu bài nói về cơ sở hình thành tình đồng chí thân thiết của những người lính cách mạng. Đồng thời cũng là tình cảm bắt nguồn sâu xa từ sự tương đồng về cảnh ngộ vì họ cũng đã xuất thân trong cảnh nghèo khó. Những người đồng chí cũng thấy được cùng chung giai cấp xuất thân cùng chung mục đích lý lưởng thì họ cũng đã trở thành đồng chí và tình đồng chí như càng thật thân thiết hơn. Khi mà tình đồng chí càng nảy nỏ hơn, bề chặt hơn và họ cũng cùng nhau chia sẻ những khó khăn, những nỗi nhớ nhà trong họ để họ có thể tự tiếp thêm sức mạnh cho nhau đó chính là câu "Đêm rét chung chăn thành đôi tri kỉ."

Câu 3:Hãy tìm trong bài thơ những chi tiết, hình ảnh biểu hiện tình đồng chí, đồng đội làm nôn sức mạnh tinh thần của những người lính cách mạng. Phân tích ý nghĩa, giá trị của những chi tiết, hình ảnh đó.

Có thể nhận thấy được chính trong bài thơ có những chi tiết, có những hình ảnh vừa chân thực, nó lại có sức gợi cảm vô cùng cao về tình đồng chí, tình đồng đội gắn bó keo sơn đồng lòng của những người lính cách mạng:

Những câu thơ như thể hiện được tình cảm chân thực của người lính đó là "Đêm rét chung chăn thành đôi tri kỷ". Chính trong hoàn cảnh khắc nghiệt của thời tiết thì những người lính chia sẽ hơi ấm cho nhau cùng nhau vượt qua khó khăn.

– Tiếp đến chính là mười câu tiếp theo là những biểu hiện cụ thể và cảm động của tình đồng chí được thể hiện rõ ràng đó chính là những nỗi tâm tư:

Ruộng nương anh gửi bạn thân cày

Gian nhà không, mặc kể gió lung lay

Giếng nước gốc đa nhớ người ra lính.

Đoạn thơ cũng đã thể hiện được sự chia sẻ và gắn bó những tình cảm gian lao và thiếu thốn của cuộc đời người lính được Chính Hữu thể hiện rõ ràng.

Xem thêm:  Soạn bài Lặng Lẽ Sa Pa Ngữ văn 9

Áo anh rách vai

Quần tôi có vài mảnh vá

Miệng cười buốt giá

Chân không giày.

Không chỉ vậy họ cùng kề vai sát cánh dể cùng trải qua những cơn sốt run người, vầng trán như ướt đẩm mồ hôi.

soan bai dong chi 1 1 - Soạn bài Đồng Chí của Chính Hữu

Soạn bài Đồng Chí của Chính Hữu

Câu 4:Đêm nay rừng hoang sươngmuối

Đứng cạnh hên nhau chờ giặc tới

Đầu súng trăng treo.

Những câu thơ trên gợi cho em suy nghĩ gì về người lính và cuộc chiến đâu? Hãy phân tích vẻ đẹp và ý nghĩa của hình ảnh ưong nhừng câu thơ ấy.

Bài thơ “Đồng chí” cũng đã được khắc họa chính bằng hình tượng những người đồng chí trong thời điểm thực tại, và đặc biệt khi họ đang làm nhiệm vụ chiến đấu để bảo vệ tổ quốc.

Đêm nay rừng hoang sương muối

Đứng cạnh bên nhau chờ giặc tới

Đầu súng trăng treo.

Với những câu thơ này cũng đã thể hiện được tài năng về mặt nghệ thuật, tư tưởng của Chính Hữu. Đây cũng chính là một hình ảnh thơ đẹp nhất trong bài thơ. Chỉ có thể xem đây là một trong những hình ảnh thơ đẹp nhất, xúc động nhất về người lính trong thơ ca kháng chiến. Chỉ vẻn vẹn ba câu thơ phác ra một bức tranh đẹp, nó cũng vừa mang chất chân thực, vừa lại thấm đẫm cái bay bổng của bút pháp lãng mạn.

Câu thơ như vẽ lên trên sắc xám lạnh của nền cảnh đêm rừng hoang sương muối cũng đã thể hiện lên hình ảnh người lính – súng – vầng trăng. Chính dưới cái nhìn của người trong cuộc của tác giả, cái nhìn trực tiếp đang cầm súng, trong một sự kết hợp bất ngờ nhất. Hình ảnh đầu súng và vầng trăng như không còn có một khoảng cách rất gần. Hình ảnh vầng trăng là sự hòa bình còn đâu hình ảnh súng cũng tượng trưng cho những hành động chiến đấu, tinh thần của người lính. Tóm lại ta nhận thấy được bài thơ Đồng chí mang vẻ đẹp của những con người sống và chiến đấu anh hùng như thế!

Xem thêm:  Soạn bài Bếp Lửa Ngữ văn 9

Câu 5:Theo em, vì sao tác giả lại đặt tên cho bài thơ về tình đồng đội của những người lính là Đồng chí?

Tác giả Chính Hữu cũng đã đặt tên là "Đồng chí" bởi vì toàn bài thơ có 20 câu chia làm 3 đoạn, ta nhận thấy được cả ba đều hướng tới chủ đề đó là luôn luôn ca ngợi tình đồng chí của những người lính trong kháng chiến chống Pháp

– Bài thơ "Đồng chí" cũng không chỉ viết về những người bạn, không chỉ viết về những người đồng đội mà cũng lại thể hiện các anh có chung lý tưởng, chung lòng yêu nước và học cũng còn chung nhiệm vụ giải phóng dân tộc nữa

– Tóm lại ta nhận thấy được tình đồng chí là chỗ dựa tinh thần duy nhất để người lính có thể vững tin để có thể vượt qua mọi khó khăn chiến thắng kẻ thù nguy hiểm.

Câu 6:Qua bài thơ này, em có cảm nhận gì về hình ảnh anh bộ đội thời kháng chiến chống Pháp?

Bài thơ “Đồng Chí” cũng chính là một bài thơ nói về về tình đồng chí đồng đội làm hiện lên vẻ đẹp bình dị nhưng lại mang được một vẻ vô cùng cao cả của người lính cách mạng. Thực sự tình đồng chí, đồng đội cũng đã giúp người lính đứng vững trên chính trận tuyến đánh quân thù trong tư thể chủ động đó là luôn sẵn sàng chờ đón đánh địch. Có thể thấy chính tình yêu thương giữa những người đồng chí có sức mạnh vô cùng.

Trên đây là toàn bộ kiến thức cơ bản cần phải nhớ để có thể học tốt được bài thơ "Đồng chí" của tác giả Chính Hữu. Với lối hành văn mạch lạc, trả lời ngắn gọn, đi sâu vào trọng tâm thì Giải văn hi vọng giúp cho các em có một giờ học hiểu quả.

Chúc các em thành công!

Minh Nguyệt

Sau đây là một số bài soạn có trong chương trình văn 9, các em có thể tham khảo thêm:

Soạn bài Xưng hô trong hội thoại

Soạn bài Sự phát triển của từ vựng

Soạn bài Chuyện người con gái Nam Xương

Soạn bài Đoàn Thuyền Đánh Cá

Topics #Chính Hữu #Soạn bài Đồng Chí #Soạn văn